14 C
Athens
Τετάρτη, 21 Φεβρουαρίου, 2024
ΑρχικήΙστορίαIn MemoriamIn Memoriam: Μάνος Λοΐζος

In Memoriam: Μάνος Λοΐζος


Του Πελοπίδα-Παναγιώτη Κουλούρη,

17η Σεπτεμβρίου 1982: Την τελευταία του πνοή αφήνει ο μεγάλος συνθέτης Μάνος Λοΐζος, ο οποίος συνέθεσε το πιο γνωστό κομμάτι του ελληνικού πενταγράμμου, το «Ζεϊμπέκικο της Ευδοκίας» για την ταινία «Ευδοκία», το 1971. Τον Οκτώβριο του 1981, εισήχθη στο Γενικό Κρατικό με περικαρδίτιδα και νεφρική ανεπάρκεια και το Δεκέμβρη ταξίδεψε στη Μόσχα για ιατρικές εξετάσεις. Ωστόσο, στις 8 Ιουνίου υπέστη το πρώτο εγκεφαλικό επεισόδιο, το οποίο δεν του στοίχισε τη ζωή του. Νοσηλεύθηκε για ένα μήνα, ενώ τον Αύγουστο ταξίδεψε για νοσηλεία στη Μόσχα, όπου υπέστη και το δεύτερο εγκεφαλικό επεισόδιο στις 7 Σεπτεμβρίου και 10 μέρες αργότερα κατέληξε. Ο Μάνος Λοΐζος γεννήθηκε είτε στην Αλεξάνδρεια ή όπως θέλουν άλλες πληροφορίες στο χωριό Άγιοι Βαβατσινιάς της επαρχίας Λάρνακας, για να μεταναστεύσει αργότερα με την οικογένειά του στην Αλεξάνδρεια προς αναζήτηση μιας καλύτερης ζωής, στις 22 Οκτωβρίου του 1937. Επτά ετών ξεκίνησε να μελετά, ερασιτεχνικά στην αρχή, βιολί και αργότερα στο Εθνικό Ωδείο Αλεξάνδρειας. Το 1955 αποφοίτησε από το Αβερώφειο Γυμνάσιο και έφτασε στην Αθήνα, προκειμένου να σπουδάσει. Η πρώτη επιλογή τού ήταν η Φαρμακευτική Σχολή Αθηνών, την οποία, λίγο αργότερα, στις αρχές του 1956, εγκατέλειψε, προκειμένου να εγγραφεί στην Ανωτάτη Εμπορική (Α.Σ.Ο.Ε.Ε.). Παράλληλα, φοίτησε για μικρό χρονικό διάστημα στη Σχολή Βακαλό, προκειμένου να σπουδάσει ζωγραφική. Τέσσερα χρόνια αργότερα, το 1960, εγκατέλειψε τις σπουδές του και ξεκίνησε να εργάζεται ως σερβιτόρος, γραφίστας και ως μουσικός σε μπουάτ. Υπήρξε μέλος του ΚΚΕ.

Στα τέλη του 1961 αρχές του 1962 συμμετέχει στη συγκρότηση του Συλλόγου Φίλων της Ελληνικής Μουσικής –τα τραγούδια σε σύνθεση Μίκη Θεοδωράκη απαγορεύονταν εκείνη την εποχή- και την  άνοιξη του 1962 ο Μίκης Θεοδωράκης τον προτείνει για διευθυντή της χορωδίας του Συλλόγου Φίλων της Ελληνικής Μουσικής στις παραστάσεις της Όμορφης Πόλης. Η Διδώ Πετροπούλου τον συστήνει στον Μίμη Πλέσσα και το 1962 ηχογραφεί το πρώτο του σαρανταπεντάρι Το τραγούδι του δρόμου σε στίχους Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα και ερμηνεία από τον Γιώργο Μούτσιο. Το 1964 συνέθεσε «Το Ακορντεόν», το «Στρατιώτη», και το «Γ’ Παγκόσμιο», τραγούδια που αποτέλεσαν σύμβολο των αγώνων του ελληνικού λαού. Το Μάρτιο του 1965 παντρεύτηκε τη Μάρω Λήμνου, πρώτη του σύζυγο, με την οποία απέκτησε τη Μυρσίνη.

Με την επιβολή της Χούντας, έφυγε για την Αγγλία και επέστρεψε 6 μήνες αργότερα. Το 1971 γνωρίζει τη δεύτερη σύζυγό του, Δώρα Σιτζάνη και το 1978 την παντρεύτηκε. Το 1972, ιδρύθηκε η Ένωση Μουσικοσυνθετών και Στιχουργών Ελλάδος (ΕΜΣΕ), της οποίας ήταν ένα από τα ιδρυτικά μέλη. Στόχος της ΕΣΜΕ ήταν η καταπολέμηση της κασετοπειρατείας και της λογοκρισίας. Το βράδυ της 17ης Νοεμβρίου 1973 συνελήφθη στο σπίτι του στο Χολαργό και κρατήθηκε για δέκα ημέρες. Το 1974, με την πτώση της Χούντας, ο Λοΐζος ηχογραφεί τα τραγούδια, που είχαν απαγορευθεί από τη λογοκρισία και στο τέλος του έτους εκδίδει το δίσκο «Τα Τραγούδια του Δρόμου». Το 1978 έγινε πρόεδρος της Ένωσης Μουσικοσυνθετών και Στιχουργών Ελλάδος. Κατά τη διάρκεια της πορείας του, συνεργάστηκε με τους Λευτέρη Παπαδόπουλο, Φώντα Λάδη, Γιάννη Νεγρεπόντη και Δημήτρη Χριστοδούλου, στους στίχους και με τους ερμηνευτές Στέλιο Καζαντζίδη, Μαρία Φαραντούρη, Χάρις Αλεξίου, Γιώργο Νταλάρα, Γιάννη Καλατζή, Δήμητρα Γαλάνη και πολλούς ακόμα. Τελευταίος δίσκος του ήταν τα «Γράμματα στην Αγαπημένη» σε στίχους του Τούρκου ποιητή Ναζίμ Χικμέτ με απόδοση στα ελληνικά του Γιάννη Ρίτσου. Το 2007 χαρακτηρίστηκε από το μουσικό χώρο ως «έτος Μάνου Λοΐζου», λόγω των 70 ετών από τη γέννησή του και των 25 χρόνων από το θάνατό του.

*Ο Μάνος Λοΐζος όταν συνέθεσε τη μουσική του γνωστού ζεϊμπέκικου ζήτησε από τον Λευτέρη Παπαδόπουλο να γράψει στίχους, αλλά εκείνος αρνήθηκε λέγοντας: «Δεν τους χρειάζεται (τους στίχους). Μιλάει από μόνη της».


Πελοπίδας-Παναγιώτης Κουλούρης

Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1996. Το 2014 ξεκίνησε τις σπουδές του, στο τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας του Πάντειου Πανεπιστημίου αποφοιτώντας το 2018. Τον Οκτώβριο ξεκίνησε τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο Νεαπόλεως Πάφου στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα "Νεότερη και Σύγχρονη Ευρωπαϊκή και Ελληνική Ιστορία". Στο OffLine Post αρθρογραφεί για τις κατηγορίες Πολιτικού και Ιστορίας.

TA ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΑΡΘΡΑ