Του Φάνη Γραμμένου,

Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται σημαντική πρόοδος στην επιστήμη της ιατρικής, η οποία βεβαίως οφείλεται κατά κύριο λόγο στην ωρίμανση της τεχνολογίας. Το προσδόκιμο ζωής φαίνεται να αυξάνεται, προκαλώντας χαμόγελα αισιοδοξίας σε όλους μας. Αναστάτωση, ωστόσο, προκαλούν τα σοκαριστικά θνησιογόνα αποτελέσματα τόσο του κορωναϊού, ο οποίος έχοντας ως αφετηρία τη χώρα της Κίνας έχει καταφέρει να στερήσει τη ζωή περισσότερων από 1.500 ανθρώπων, έχοντας ήδη μεταφερθεί και στην Ευρώπη, όσο και του δάγκειου πυρετού, ο οποίος ξεκινώντας από την Ασία και την Αφρική, στάθηκε ικανός να πλήξει την πλειονότητα των χωρών της Νοτίου Αμερικής.

Ας πάρουμε όμως τα γεγονότα  από την αρχή. Η ιστορία του δάγκειου πυρετού ξεκινά μόλις τον 18ο αιώνα, όπου εντοπίζονται και τα πρώτα του κρούσματα, ενώ κατά τη διάρκεια του  Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και μετά, συντελείται η ταχεία του εξάπλωση. Ο δάγκειος πυρετός μεταδίδεται με το τσίμπημα του κουνουπιού Aedes aegypti, το οποίο ευθύνεται ακόμη για τη μετάδοση του ιού Ζίκα και του κίτρινου πυρετού. Η ανάπτυξη του ιού, ο οποίος με τη σειρά του προκαλεί τον πυρετό, ευδοκιμεί κυρίως στην Ασία (κυρίως Νοτιοανατολική Ασία), την Αφρική και την Κεντρική και Νότια Αμερική, όπου υπάρχουν ικανοί διαβιβαστές, κυρίως σε αστικό και ημιαστικό περιβάλλον. Όσον αφορά τα στατιστικά στοιχεία, το 80% περίπου των ανθρώπων που μολύνονται από τον δάγκειο ιό συνήθως δεν παρουσιάζουν συμπτώματα ή αν παρουσιάσουν, αυτά θα είναι ήπιας μορφής (π.χ. απλός πυρετός). Το 5% όσων μολύνονται νοσούν βαριά, ενώ για ορισμένους από αυτούς ο ιός δύναται να αποβεί θανατηφόρος.

Υπέρογκες είναι οι προσπάθειες που καταβάλλουν και τα κράτη  της Λατινικής Αμερικής και της Καραϊβικής προς την αντιμετώπιση του πρωτοφανούς αυτού φαινομένου για την περιοχή. Σε ολόκληρη τη Λατινική Αμερική και τα κράτη της Καραϊβικής τα κρούσματα δάγκειου πυρετού αυξάνονται με αλματώδεις ρυθμούς. Μόλις το 2019, σημειώθηκαν παραπάνω από 2.000.000 περιστατικά ανθρώπων προσβεβλημένων από τον ιό, ενώ γύρω στους 720 κατέληξαν εξαιτίας αυτού, σύμφωνα με τον Παναμερικανικό Οργανισμό Υγείας, τον περιφερειακό κλάδο του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ). Άξια προσοχής θεωρείται η περίπτωση Παραγουάης, ιδίως μετά την κήρυξή της, από τη Βουλή, σε επιδημιολογική κατάσταση εκτάκτου ανάγκης, διάρκειας ενενήντα ημερών.

Σύμφωνα με το Υπουργείο Υγείας της Παραγουάης, κατά το τρέχον έτος έχουν καταγραφεί 4.255 επιβεβαιωμένα κρούσματα δάγκειου πυρετού και έχουν εντοπιστεί 85.290 ύποπτα κρούσματα. Την περασμένη Παρασκευή, οι υγειονομικές αρχές σε επίσημη ανακοίνωσή τους,  ανέφεραν 16 θανάτους εξαιτίας της επιδημίας, ενώ εξετάζεται ακόμα το ενδεχόμενο εάν οφείλονται στον δάγκειο πυρετό άλλοι 89. Πέραν των προφανών επιπτώσεων που έχει ο δάγκειος πυρετός για τον πληθυσμό των χωρών στις οποίες έχει φτάσει, δημιουργώντας σοβαρά δημογραφικά προβλήματα, η οικονομία συγκαταλέγεται ανάμεσα στους τομείς που πλήττονται άμεσα από την έλευση του δαγκείου ιού.  Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού αποτελεί η κήρυξη της Παραγουάης σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης, κάτι που θα της επιτρέψει την εκταμίευση μεγαλύτερων κονδυλίων από τον κρατικό προϋπολογισμό και διάφορα ταμεία για την αντιμετώπιση της επιδημίας.

Τέλος, να σημειωθεί σε αυτό το σημείο, ότι η Παραγουάη, όπως άλλωστε και η πλειονότητα των κρατών της Λατινικής Αμερικής που πλήττονται από το δάγκειο πυρετό, είναι μια αναπτυσσόμενη οικονομία με εν γένει κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα, δεδομένου κιόλας ότι εξαρτάται οικονομικά από γειτονικές χώρες (Βραζιλία, Αργεντινή). Τη στιγμή που ολοένα και περισσότερες ζωές χάνονται εξαιτίας της «δαγκείου επιδημίας», παράλληλα φαίνεται να αναδιαμορφώνεται το διεθνές τοπίο, με τις ισορροπίες μεταξύ των χωρών να μεταβάλλονται, ως άμεσο αποτέλεσμα των ευμετάβλητων οικονομιών. Άραγε το δίκαιο του ισχυρού θα επικρατήσει για μια ακόμη φορά ή θα βρεθούμε προ απροόπτου;


Φάνης Γραμμένος

Γεννημένος στην Αθήνα το 1999 και κάτοικος Παλαιού Φαλήρου, έλκει την καταγωγή του από την Λακωνία την οποία αγαπά ιδιαίτερα. Φοιτεί στο 3ο έτος του τμήματος Διεθνών, Ευρωπαϊκών και Περιφερειακών Σπουδών του Παντείου Πανεπιστημίου και έχει ιδιαίτερη έφεση στο Διεθνές Δίκαιο και τα σύγχρονα πολιτικά ζητήματα. Έχει επίσης συμμετάσχει σε προσομοιώσεις δικών (MICC Poland, Greece 2019), καθώς και σε άλλα προσομοιωτικά μοντέλα οργάνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Europa.S). Στην ομάδα του OffLine Post, έχει αναλάβει την συγγραφή άρθρων διεθνούς ενδιαφέροντος, για τα οποία πιστεύει πως οι νέοι πρέπει να έχουν ενεργό δράση.