20.2 C
Athens
Κυριακή, 14 Απριλίου, 2024
ΑρχικήΚοινωνίαΥγείαΠροεκλαμψία: Μία από τις συχνές διαταραχές της εγκυμοσύνης

Προεκλαμψία: Μία από τις συχνές διαταραχές της εγκυμοσύνης


Της Πέρσας Κουμάτη,

Η προεκλαμψία είναι μια από τις κυριότερες επιπλοκές της εγκυμοσύνης, η οποία επηρεάζει περίπου το 4-5% των κυήσεων παγκοσμίως. Αποτελεί μια κατάσταση που ευθύνεται για μεγάλα ποσοστά μητρικής και εμβρυϊκής νοσηρότητας και θνησιμότητας. Ουσιαστική είναι η συμβολή της στην προωρότητα του εμβρύου και στη μακροχρόνια καρδιαγγειακή νόσο της μητέρας. Πώς ορίζεται, όμως, η προεκλαμψία; Πρόκειται, ουσιαστικά, για την παρουσία πρωτοεμφανιζόμενης υπέρτασης και πρωτεϊνουρίας ή άλλης βλάβης των τελικών οργάνων, κυρίως ήπατος και νεφρών, μετά την 20η εβδομάδα κύησης.

Παθοφυσιολογία

Η παθοφυσιολογία της προεκλαμψίας είναι πολύπλοκη, ενώ εμπλέκει πολλούς παράγοντες. Παρ’ όλα αυτά, ενώ τα ακριβή αίτια που οδηγούν στην κατάσταση αυτήν παραμένουν ασαφή, υπάρχουν ορισμένα βασικά στοιχεία που οδηγούν στην ανάπτυξή της.

  • Αρχικά, η προεκλαμψία θεωρείται ότι ξεκινά με τη μη φυσιολογική ανάπτυξη του πλακούντα. Στη φυσιολογική κύηση, τα αιμοφόρα αγγεία που τροφοδοτούν τον πλακούντα διευρύνονται, προκειμένου να υποστηρίξουν την αυξημένη ροή αίματος. Στην προεκλαμψία αυτό δε συμβαίνει και, ως αποτέλεσμα, υπάρχει μειωμένη ροή αίματος προς τον πλακούντα. Αυτή η κακή αιμάτωση του πλακούντα μπορεί να προκαλέσει την απελευθέρωση πλακουντιακών παραγόντων στη μητρική κυκλοφορία, οδηγώντας στις συστηματικές επιδράσεις της προεκλαμψίας.
  • Ενδοθηλιακή δυσλειτουργία: Οι πλακουντιακοί παράγοντες που απελευθερώνονται στην κυκλοφορία του αίματος της μητέρας μπορεί να προκαλέσουν εκτεταμένη δυσλειτουργία των ενδοθηλιακών κυττάρων που επενδύουν τα αιμοφόρα αγγεία. Αυτή η ενδοθηλιακή δυσλειτουργία αποτελεί κεντρικό χαρακτηριστικό της προεκλαμψίας και οδηγεί σε αγγειοσύσπαση, αυξημένη αρτηριακή πίεση και βλάβες σε διάφορα συστήματα οργάνων.
Πηγή Εικόνας και Δικαιώματα Χρήσης: istockphoto.com / Alexander Ryabintsev
  • Φλεγμονώδης αντίδραση: Η προεκλαμψία σχετίζεται με αυξημένη φλεγμονώδη αντίδραση. Αυτή περιλαμβάνει την ενεργοποίηση των λευκοκυττάρων και την απελευθέρωση κυτταροκινών και άλλων φλεγμονωδών μεσολαβητών, οι οποίοι συμβάλλουν στην ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και σε άλλα συμπτώματα της πάθησης.
  • Οξειδωτικό στρες: Αυξημένο οξειδωτικό στρες, το οποίο είναι μια ανισορροπία μεταξύ ελευθέρων ριζών και αντιοξειδωτικών στο σώμα, παρατηρείται επίσης στην προεκλαμψία. Αυτό το οξειδωτικό στρες μπορεί να βλάψει περαιτέρω τα ενδοθηλιακά κύτταρα και να επιδεινώσει τη φλεγμονή.
  • Η αυξημένη συστηματική αγγειακή αντίσταση που παρατηρείται στην προεκλαμψία συμβάλλει στην υψηλή αρτηριακή πίεση. Η αγγειοσύσπαση και η ενδοθηλιακή βλάβη μπορούν να επηρεάσουν τα νεφρά, το ήπαρ, τον εγκέφαλο και άλλα συστήματα οργάνων, οδηγώντας στις ποικίλες κλινικές εκδηλώσεις της πάθησης. Από την άλλη, η βλάβη των νεφρών από την ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και τη μειωμένη ροή αίματος μπορεί να οδηγήσει σε πρωτεϊνουρία, ένα χαρακτηριστικό σημείο της προεκλαμψίας, όπου στα ούρα βρίσκονται υψηλά επίπεδα πρωτεϊνών.

Διάγνωση και Αντιμετώπιση

Η κατανόηση της παθοφυσιολογίας της προεκλαμψίας είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη αποτελεσματικών στρατηγικών πρόληψης και θεραπείας. Οι τακτικές προγεννητικές επισκέψεις είναι ζωτικής σημασία για την έγκαιρη διάγνωση. Η παρακολούθηση της αρτηριακής πίεσης, όπως επίσης η ανάλυση ούρων, είναι τυπικές διαδικασίες για τον εντοπισμό των σημείων προεκλαμψίας.

Η διαχείριση της προεκλαμψίας εστιάζεται, κυρίως, στον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης και στην πρόληψη επιπλοκών, συμπεριλαμβανομένων των επιληπτικών κρίσεων. Φάρμακα συνταγογραφούνται, συνήθως, για τον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης, ενώ το θειικό μαγνήσιο χρησιμοποιείται για την προφύλαξη από επιληπτικές κρίσεις. Ωστόσο, η οριστική θεραπεία για την προεκλαμψία είναι ο τοκετός του μωρού. Ο χρόνος τοκετού είναι μια απόφαση που εξισορροπεί την υγεία τόσο της μητέρας, όσο και την ανάπτυξη του εμβρύου. Σε λιγότερο σοβαρές περιπτώσεις συνίσταται στενή παρακολούθηση, ενώ η εγκυμοσύνη μπορεί να προχωρήσει πιο κοντά στον τερματισμό της. Σημαντικό είναι σε τέτοιες περιπτώσεις να εξασφαλίζεται και η υγεία του μωρού. Ωστόσο, σε σοβαρές περιπτώσεις, ο άμεσος τοκετός μπορεί να είναι απαραίτητος, ανεξάρτητα από την ηλικία κύησης.

Πηγή Εικόνας και Δικαιώματα Χρήσης: istockphoto.com / Ivan Balvan

Συμπεράσματα και Πρόληψη

Αν και δεν είναι πάντα δυνατή, η πρόληψη μπορεί να αυξηθεί μέσω τροποποιήσεων του τρόπου ζωής, όπως η διατήρηση μιας υγιεινής διατροφής, η τακτική άσκηση και η διαχείριση του βάρους πριν και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Επιπλέον, η ασπιρίνη έχει προταθεί ως προληπτικό μέτρο σε γυναίκες υψηλού κινδύνου.

Παράλληλα, η εκπαίδευση και η ευαισθητοποίηση είναι ζωτικής σημασίας για την καταπολέμηση της προεκλαμψίας. Η κατανόηση των παραγόντων κινδύνου, όσο και η τακτική προγεννητική φροντίδα μπορεί να δώσει τη δυνατότητα στις γυναίκες να αναζητήσουν έγκαιρη ιατρική φροντίδα. Οι επαγγελματίες υγείας διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο σε αυτό, καθώς προσφέρουν καθοδήγηση, υποστήριξη και επαγρύπνηση καθ’ όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

Συνεπώς, η προεκλαμψία είναι μια πολύπλοκη και δυνητικά σοβαρή κατάσταση που απαιτεί προσοχή κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Η απρόβλεπτη φύση της απαιτεί στενή παρακολούθηση για την υγεία τόσο της μητέρας όσο και του μωρού. Μέσω ενός συνδυασμού προγεννητικής φροντίδας, έγκαιρης παρέμβασης και ολοκληρωμένης εκπαίδευσης, οι κίνδυνοι που σχετίζονται με την προεκλαμψία μπορούν να μετριαστούν σημαντικά, διασφαλίζοντας την υγεία και την ευημερία τόσο της μητέρας όσο και του παιδιού.


ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ 
  • Pre-Eclampsia: Pathogenesis, Novel Diagnostics and Therapies, Nature Reviews Nephrology. Διαθέσιμο εδώ
  • Pre-Eclampsia, Nature Reviews Disease Primers. Διαθέσιμο εδώ

 

TA ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΑΡΘΡΑ

Πέρσα Κουμάτη
Πέρσα Κουμάτη
Γεννήθηκε στην Αθήνα και είναι απόφοιτη Ιατρικής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. Πέρα από τις σπουδές της, λατρεύει τα ταξίδια, ενώ ασχολείται εντατικά με τον χορό και τη γυμναστική. Η αγάπη της για τα παιδιά, την ώθησε να ασχοληθεί επαγγελματικά με το κομμάτι της Παιδιατρικής και ειδικότερα της Νεογνολογίας.