16.6 C
Athens
Κυριακή, 18 Απριλίου, 2021
Αρχική Κοινωνία Η «αιώνια λιακάδα» της απλότητας

Η «αιώνια λιακάδα» της απλότητας


Της Μάρθας Λιάκου,

“Happiness is not in money, but in shopping”

Σε μία ρομαντική εποχή στη Νέα Υόρκη της δεκαετίας του 50’, η Marilyn Monroe έπλεκε το εγκώμιο των ρούχων, των παπουτσιών και των αρωμάτων, σε μία ωδή στη θηλυκότητα και την απελευθέρωση των γυναικών. Στη σύγχρονη πραγματικότητα και την έντονη περίοδο περιορισμού λόγω της πανδημίας, ο συνεχής καταναλωτισμός αποτελεί ένα φαινόμενο που αποκτά ολοένα και μεγαλύτερες διαστάσεις, ενώ καθημερινά, δεχόμαστε πλήθος διαφημιστικών μηνυμάτων για ποικίλα αγαθά τις περισσότερες φορές σε εκπτωτική τιμή ή ευκαιρία. Η «ανάγκη» για την απόκτηση όλων αυτών των υλικών αγαθών έχει μεγεθυνθεί εν μέσω του lockdown, καθώς αρκετοί  αδυνατούν να αντισταθούν στις επιθυμίες τους και προβαίνουν σε ακρότητες και σπατάλες. Ωστόσο, πώς είναι δυνατόν να ενισχύεται η καταναλωτική μας μανία  κατά τη διάρκεια μιας τόσο δύσκολης οικονομικής περιόδου;

Όπως σε όλες τις εξαρτήσεις, η βελτιωμένη διάθεση και η πρόσκαιρη αίσθηση ευφορίας είναι η βασικότερη αιτία, καθώς διαδέχονται το αίσθημα της μοναξιάς και της πλήξης. Με το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας να περνάει μπροστά από μία οθόνη, προσπαθούμε ουσιαστικά να αντιμετωπίσουμε το πλήθος των δυσάρεστων συναισθημάτων που μας κατακλύζουν. Σε μία γκριζαρισμένη καθημερινότητα, τα έντονα χρώματα των διαφημίσεων που εμφανίζονται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (Instagram, Facebook, Twitter), είναι ικανά να τραβήξουν την προσοχή και το τελικό ‘κλικ’ μας. Προβαίνοντας λοιπόν, στην ολοκλήρωση των αγορών, αισθανόμαστε ικανοποίηση ή ακόμη και πληρότητα -μία ψευδαίσθηση, που υποκαθιστά την πραγματική μας ανάγκη για κοινωνική ζωή. Ο διάσημος πλέον όρος “shopping therapy”, δεν είναι άλλωστε τίποτα περισσότερο από μία ειρωνική αποτύπωση της κατάστασης, αναγνωρίζοντας ότι τα ψώνια δύσκολα χαρακτηρίζονται ως αληθινή θεραπεία με ιατρική ή ψυχοθεραπευτική έννοια.

Μία δεύτερη και εξίσου σημαντική αιτία, στην οποία οφείλεται η «μανία των αγορών», είναι η ανάγκη ενασχόλησής μας με το «φαίνεσθαι». Παρόλο που στην πραγματικότητα, δεν συναναστρεφόμαστε με κανέναν άλλο παρά μόνο με συγγενικά πρόσωπα, η ανάγκη για την επίδειξη ενός «ιδανικού lockdown» με χαρούμενες και ανέμελες φωτογραφίες αυξάνεται με γεωμετρική πρόοδο. Με το σύγχρονο μοντέλο ζωής που προβάλλεται κυρίως στο Instagram, να θέλει αυτούς που δείχνουν να έχουν περισσότερα αγαθά να υπερτερούν από αυτούς που έχουν λιγότερα, το φαινόμενο της κοινωνικής ανισότητας ενισχύεται. Ως αποτέλεσμα, προστίθεται στην ήδη υπάρχουσα αρνητική διάθεση και το αίσθημα της ανάγκης για περισσότερα χρήματα, γεγονός που προκαλεί ακόμη περισσότερο άγχος και πίεση.

Η ιεράρχηση των αναγκών μας αποτελεί μία αρκετά εύκολη ιδέα, προκειμένου να κλείσει αυτός ο ατέρμονος υπερκαταναλωτικός κύκλος, θέτοντας προτεραιότητες και εστιάζοντας μόνο σε όσα χρειαζόμαστε. Για να επιτευχθεί κάτι τέτοιο χρειάζεται μία βασική προϋπόθεση: Η σωστή αξιοποίηση του ελεύθερου χρόνου. Πιο συγκεκριμένα, η επιλογή μας να αφιερώσουμε τον επιπλέον ελεύθερο χρόνο, που ίσως διαθέτουμε στο internet ή στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, δεν αποτελεί την καλύτερη επιλογή, καθώς η επιρροή μέσω των διαφημιστικών μηνυμάτων, μπορεί να αποβεί καταστροφική. Αντί λοιπόν αυτής της συνήθειας, εύκολα μπορούμε να επιδοθούμε σε άλλες δραστηριότητες, καθώς ο υπολογιστής μας είναι ένα παράθυρο στον κόσμο. Γυμναστική, διάβασμα και μαγειρική, είναι μόνο κάποιες ασχολίες που μπορεί απλόχερα να σου προσφέρει το διαδίκτυο, οι οποίες είναι αφενός ωφέλιμες για την ψυχική και σωματική υγεία και αφετέρου, προσφέρουν ένα διαρκές αίσθημα πληρότητας και ικανοποίησης.

Θα ήταν ουτοπικό να θεωρηθεί  ότι όλοι οι άνθρωποι οφείλουν να αντιλαμβάνονται τα τεχνάσματα των διαφημίσεων και την προσπάθεια του έμμεσου επηρεασμού. Άλλωστε, ο σκοπός δεν είναι να καταργήσουμε τη δύναμη της διαφήμισης και την επιστήμη των πωλήσεων από τη ζωή μας, αλλά να ενισχύσουμε έστω και στο ελάχιστο, την κριτική μας ικανότητα θέτοντας στους εαυτούς μας το εξής απλό ερώτημα: «Το χρειάζομαι στ’ αλήθεια αυτό;». Ίσως έτσι μπορέσουμε να κατανοήσουμε ότι ένα υλικό αγαθό υποκαθιστά μόνο παροδικά την ευτυχία της πραγματικής ζωής και ίσως αποδεχτούμε πως λίγες σταγόνες Chanel No 5, είναι τελικά κι αυτές περιττές.


TA ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΑΡΘΡΑ

Scripta Manent: Ποιος θα φέρει την αλλαγή;

Του Κωνσταντίνου-Ειρηναίου Σταμούλη,  Κάτι το οποίο ομολογώ πως με δυσαρεστεί είναι ότι συχνά η κουβέντα περιστρέφεται γύρω από τον τρόπο με τον οποίο η αντιπολίτευση...

Global shortage of vaccines: Serbia to the rescue

By Nina Chatzistergiou, Serbia, a Balkan country of approximately 7 million people, appears to have been highly praised regarding its' vaccination drive, which ranks among...

Τον τουρισμό ποιος θα τον βοηθήσει;

Του Παναγιώτη Παναγιωτακόπουλου, Το τελευταίο διάστημα, όσο, φαινομενικά, πλησιάζουμε προς την χαλάρωση των μέτρων, δίνεται τεράστια έμφαση στον τουρισμό κατά τους θερινούς μήνες και το...

The crime of genocide and international law

By Evi Tsakali, The crime of genocide, or the "most hideous of crimes" -as characterized by the International Criminal Tribunal for Former Yugoslavia and the...
Μάρθα Λιάκου
Γεννήθηκε στις Σέρρες το 1997. Είναι απόφοιτη του τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με κατεύθυνση στην Αρχαιολογία. Το 2019 πραγματοποίησε την πρακτική της άσκηση στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης. Έχει συμμετάσχει ενεργά σε ανασκαφές ενώ αυτή την περίοδο ασχολείται με εθελοντικό πρόγραμμα στο Ιστορικό Αρχείο Προσφυγικού Ελληνισμού του Δήμου Καλαμαριάς, στη Θεσσαλονίκη. Λατρεύει τα παιδιά, τη μουσική και τον εθελοντισμό.