Του Σπύρου Αυγερινόπουλου,                                         

Είναι πράγματι το Stonehenge ελληνικό; Προέρχεται η ονομασία της Σκωτίας από την ελληνική λέξη «σκοτάδι»; Είχαν οι αρχαίοι Έλληνες αποικίσει ολόκληρο τον πλανήτη; Είμαστε τελικά ο καλύτερος λαός που έχει υπάρξει ποτέ στη Γη; Αυτά είναι μερικά από τα ερωτήματα που θέτουν συχνά διάφορες συνωμοσιολογικές σελίδες του διαδικτύου και ευελπιστείς να μη φτάσουν ποτέ στα αυτιά σου. Σε καιρούς φυσικά «εθνικών κρίσεων», τα μέσα μαζικής ενημέρωσης ρίχνουν τις δεοντολογικές τους άμυνες και υιοθετούν ανά καιρούς χιλιοειπωμένες συνωμοσιολογικές παραφιλολογίες.

Είναι ευρέως γνωστό πως το εθνικιστικό και νεοναζιστικό κίνημα στην Ελλάδα, βρίσκεται σε ανοδική πορεία από το 2010 έως σήμερα και παρά το γεγονός ότι η Χρυσή Αυγή δεν κατόρθωσε να μπει το 2019 στη Βουλή, οι ιδέες που εκπροσωπούσε φαίνεται να είναι καλά ριζωμένες στα μυαλά αρκετών συμπολιτών μας. Αξίζει εδώ να επισημάνουμε ότι η Χρυσή Αυγή, αν και με μειωμένα ποσοστά, έχει ιδιαίτερη πέραση στα νέα παιδιά ηλικίας 17-24 ετών, με το ποσοστό της να αγγίζει το 2019 το 13,3%. Αυτό το ποσοστό μπορεί κανείς να το χειραγωγήσει πολύ εύκολα σε μία περίοδο «εθνικής κρίσης» όπως αυτή που βιώνει η χώρα μας σήμερα. Στις 19 Ιανουαρίου λοιπόν του 2020, συγκλήθηκε στο Βερολίνο μία σύνοδος προκειμένου να αποφασιστεί η εκεχειρία μεταξύ των δύο αντιμαχόμενων παρατάξεων στον εμφύλιο πόλεμο της Λιβύης. Η χώρα μας φυσικά δεν προσκλήθηκε στη σύνοδο αυτή, παρά το γεγονός ότι τα μνημόνια συνεργασίας που υπέγραψαν η Τουρκία και η κυβέρνηση της Τρίπολης, θέτουν σε άμεσο κίνδυνο την εδαφική και πολιτική της ακεραιότητα. Σε διάστημα, λοιπόν, τριών ημερών από την ανακοίνωση της συνόδου μέχρι και την τέλεσή της, έγκυρα και γνωστά ειδησεογραφικά sites άρχισαν να δημοσιεύουν μία σειρά συνωμοσιολογικών άρθρων, που «αποδεικνύουν» ότι οι Έλληνες-Μινωίτες έκτισαν το Stonehenge και πως –μεταξύ πολλών άλλων- η ονομασία της Σκωτίας προέρχεται από την ελληνική λέξη «σκοτάδι».

Πώς ακριβώς απαντάς σε τέτοια άρθρα που προσπαθούν να σε πείσουν ότι όχι μόνο το Stonehenge για παράδειγμα είναι ελληνικό, αλλά και πώς οι Μινωίτες που το έκτισαν ήταν… Έλληνες; Πόσα νέα παιδιά από αυτό το ντροπιαστικό 13,3% θα πιστέψουν αυτή την ιστορία; Αν κανείς ρίξει μια ματιά στα βιβλία Ιστορίας της Γ΄ Δημοτικού, της Α΄ Γυμνασίου και της Α΄ Λυκείου, θα παρατηρήσει ότι σε κανένα σημείο δεν αναφέρεται ότι οι «Μινωίτες» δεν ήταν ελληνικό φύλο. Σε κανένα σημείο δεν αναφέρεται ότι η μινωική Ιερογλυφική και η Γραμμική Α΄ δε γίνεται να μεταφραστούν μέσω της ελληνικής, γιατί πολύ απλά δεν είναι ελληνικές γλώσσες. Πολλές φορές για την ενίσχυση τέτοιων έωλων επιχειρημάτων, χρησιμοποιείται και η αρχαιολογική σταδιοδρομία του Ερρίκου Σλήμαν. Ένας «αρχαιολόγος» που λίγοι τον έπαιρναν στα σοβαρά, αλλά μετά από αρκετή επιμονή ανακάλυψε τις Μυκήνες και την πόλη της Τροίας, αποδεικνύοντας έτσι σε όλους τους «ψευτοακαδημαϊκούς» ότι αν πραγματικά κυνηγήσεις αυτό που πιστεύεις, στο τέλος θα δικαιωθείς. Ξεχνούμε όμως, ότι ο Σλήμαν ήταν ένας πολύ κακός αρχαιολόγος και πως εξαιτίας του έχουμε απωλέσει ένα σημαντικό αριθμό πληροφοριών.

Σε καιρούς, λοιπόν, εθνικών κρίσεων το να διαδώσεις μία ψευδή είδηση, γνωρίζοντας ότι ένα 13,3% νέων ανθρώπων θα την ενστερνιστεί, αποδεικνύει την επιτυχία του εκπαιδευτικού συστήματος που έκτισαν οι εκάστοτε κυβερνήσεις, για να εξυπηρετούν περιστασιακά μόνο τις ίδιες. Παρόμοιες εκπαιδευτικές φόρμουλες ακολουθούσε -σε μια πιο ακραία ιδεολογικά περίοδο- και η ναζιστική Γερμανία κατά το μεσοπόλεμο. Ο ίδιος ο Χίτλερ, θεωρούσε ότι στα σχολεία πρέπει να δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στη διδασκαλία του μαθήματος της Ιστορίας. Βέβαια η Ιστορία αυτή, δεν ήταν ένα μάθημα που προωθούσε την κριτική σκέψη, αλλά αντιθέτως προπαγάνδιζε τις ναζιστικές θέσεις του Εθνικοσιαλιστικού Κόμματος. Για τους ναζί λοιπόν, η δημιουργία μιας φανατισμένης νεολαίας που θα βασιζόταν στο ψέμα και θα ακολουθούσε πιστά τα εθνικά γερμανικά ιδεώδη, ήταν ένας από τους πρωταρχικούς τους στόχους. Αυτό επιβεβαιώθηκε και κατά τις τελευταίες μέρες της πολιορκίας του Βερολίνου, όπου νέα παιδιά –χωρίς κανέναν απολύτως λόγο- σφαγιάζονταν για να προασπιστούν μία ήδη χαμένη πόλη.

Όσον αφορά τη χώρα μας, το πεπαλαιωμένο εκπαιδευτικό της σύστημα έχει συνταγματικά ως στόχο «την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης» των μαθητών. Ένας στόχος που αποκλείει ό,τι δεν ταιριάζει με το εθνικοθρησκευτικό μύθευμα του νεοέλληνα. Ένας στόχος που δε μπορεί να αποδεχτεί ότι οι Έλληνες δεν είναι οι πρώτοι σε όλα και πως Έλληνας, μπορείς να υπάρξεις χωρίς να είσαι ορθόδοξος χριστιανός ή βιολογικά Έλληνας στην καταγωγή. Ακόμα και οι έρευνες που γίνονται προκειμένου να αποδειχθεί η «ελληνική διαχρονία» της φυλής μας σε εποχές σκοτεινές ελλείψει πηγών, εστιάζουν σε βιολογικά κριτήρια (π.χ. πόσο κοινό DNA είχαν οι «Μινωίτες» και οι «Μυκηναίοι») και όχι σε πολιτισμικά.

Πρέπει ίσως να καταλάβουμε, ότι το Stonehenge δεν ήταν ελληνικό. Πως η Σκωτία δεν προέρχεται από το σκοτάδι. Πως οι Έλληνες δεν ανακάλυψαν την Αμερική. Πως ακόμα και αν όλα αυτά είχαν όντως συμβεί, δε θα σήμαιναν πραγματικά τίποτα για εμάς σήμερα.


Σπύρος Αυγερινόπουλος

Γεννήθηκε το 1995. Σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία στο ΕΚΠΑ, στην κατεύθυνση της Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης. Από τον Οκτώβριο του 2019, πραγματοποιεί το Μεταπτυχιακό του στο ΠΜΣ του ΕΚΠΑ: «Βυζαντινός Κόσμος: Ιστορία και Αρχαιολογία», με ειδίκευση στη Βυζαντινή Αρχαιολογία και Τέχνη.