Του Άγγελου Μαρίνου,

Ο Μπόρις Τζόνσον κατάφερε να ανανεώσει τη θητεία του ως πρωθυπουργός και μάλιστα με μία πολύ ισχυρή πλειοψηφία. Το αποτέλεσμα αυτό εξασφαλίζει τη συνέχεια του Brexit, καθώς επιτέλους θα επιτευχθεί η πολυπόθητη έγκριση του κοινοβουλίου, ώστε αμφότερα τα μέλη να προχωρήσουν με τις σχετικές υποχρεώσεις τους. Τα βασικά σημεία της συμφωνίας που επιδιώκει ο Boris Johnson είναι:

  • Η έξοδος από την τελωνειακή ένωση
  • Η διαχείριση των Ιρλανδικών συνόρων
  • Η μη δέσμευση για regulatory alignment με την Ε.Ε. στο εμπόριο

Η έξοδος από την τελωνειακή ένωση αποτελεί αναμφισβήτητα ένα πολύ σημαντικό κομμάτι της συμφωνίας του Johnson για τους Brexiteers. Η ανικανότητα της May να ορίσει την έξοδο του Ηνωμένου Βασιλείου (Η.Β.) από την τελωνειακή ένωση, οδήγησε στην απώλεια εμπιστοσύνης προς το πρόσωπό της από μεγάλη μερίδα πολιτών και πολιτικών. Βασικό κομμάτι της προεκλογικής εκστρατείας του Brexit ήταν οι επικείμενες οικονομικές συμφωνίες με άλλες χώρες, που θεωρητικά θα ενίσχυαν την οικονομική απόδοση. Με τη συμφωνία του Τζόνσον, η Βρετανία θα μπορεί επιτέλους να κλείσει τις δικές της συμφωνίες, κάτι που η Ε.Ε. ήθελε να αποφύγει, για όσο αυτό ήταν δυνατό.

Η διαχείριση των Ιρλανδικών συνόρων αποτελεί ίσως το πιο περίπλοκο κομμάτι των συζητήσεων. Η Ε.Ε. επιδίωξε με κάθε τρόπο να δημιουργήσει προβλήματα στη τελική συμφωνία και στη βρετανική πολιτική με βάση αυτό ακριβώς το σημείο. Για άλλη μια φορά, η αποτυχία της May να καταφέρει κάτι διαφορετικό από το διαβόητο Backstop agreement αποδείχθηκε καταστροφική για την ίδια. Το Backstop agreement όριζε ότι έως ότου επιτευχθεί μία συμφωνία που θα απέφευγε τους άμεσους ελέγχους στα σύνορα Βόρειας Ιρλανδίας και της Δημοκρατίας της Ιρλανδίας, το Η.Β. θα έπρεπε να παραμείνει στην τελωνειακή ένωση και η Βόρεια Ιρλανδία να υπάγεται σε ορισμένα κανονιστικά πλαίσια της ενιαίας αγοράς. Η έλλειψη του Backstop, λοιπόν, αποτελεί άλλο ένα ατού της συμφωνίας, σε ό,τι αφορά την έγκριση του κοινοβουλίου.

Όσον αφορά στα της διαχείρισης των συνόρων, το σημείο ελέγχου τοποθετείται στα σύνορα μεταξύ Βρετανίας και Βόρειας Ιρλανδίας. Επιπρόσθετοι φόροι θα επιβάλλονται σε ορισμένα εμπορικά προϊόντα που μεταφέρονται από τη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία, που θα ορίζονται από μία συνεργατική επιτροπή Ε.Ε. και Η.Β. Η αρμοδιότητα της επιτροπής θα είναι να καθορίσει ποια προϊόντα πιθανώς να μεταφερθούν για εμπορικούς σκοπούς εντός της Ένωσης. Σε περίπτωση που ένα προϊόν κριθεί ως τέτοιο, η εταιρία οφείλει να καταβάλει τον ανάλογο φόρο. Έπειτα, ανάλογα με τον όγκο που κατέληξε στην Ευρωπαϊκή αγορά και τον όγκο που παρέμεινε εντός της Βόρειας Ιρλανδίας, οι εταιρίες θα δικαιούνται επιστροφές του φόρου που προπλήρωσαν. Την υποχρέωση παρακολούθησης λογαριασμών και ολοκλήρωσης των διαδικαστικών λειτουργιών, σχετικά με τις επιστροφές προπληρωμών, θα αναλάβει το Η.Β.

Το πιο σημαντικό μέρος της συμφωνίας είναι ότι δεν περιέχει δεσμευτική ρήτρα περί εναρμόνισης με την Ε.Ε. αναφορικά με το εμπόριο. Αυτό σημαίνει ότι το Η.Β. είναι ελεύθερο να λάβει όποια κατεύθυνση επιθυμεί ως προς την πολιτική οικονομία και το διεθνές εμπόριο. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι εντός του καλοκαιριού αναπτύχθηκε το ζήτημα του τι θα σήμαινε για την Ε.Ε., εάν το Η.Β. ακολουθούσε μια πορεία σαν αυτή της Σαγκάης. Θεσμοί και οργανισμοί φιλικά προσκείμενοι προς την Ε.Ε. προωθούν σθεναρά την αντίληψη ότι τα προβλήματα που θα δημιουργηθούν από μία έξοδο του Η.Β. από την ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση θα είναι καταστροφικά για την οικονομία. Παρότι ο φόβος αυτός είναι ορθός, οι λόγοι προώθησης αυτών των αντιλήψεων είναι πολιτικοί και κυρίως οικονομικοί. Πέραν του ότι ένα ομαλό Brexit αποτελεί κακό επικοινωνιακά για την Ένωση, το τελευταίο που αυτή χρειάζεται είναι ένα ανταγωνιστικό Η.Β., το οποίο θα είναι πιο γρήγορο και πιο ευέλικτο από την οποιαδήποτε Ένωση. Επομένως, η οικονομική σημασία της έλλειψης δεσμευτικής ρήτρας εναρμόνιση σε αυτά τα θέματα είναι τεράστια.


Άγγελος Μαρίνος

Γεννηθείς το 1996 στη Κομοτηνή, είναι φοιτητής του Οικονομικού Τμήματος του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, με κατεύθυνση στην οικονομική ανάλυση. Διαθέτοντας ακόρεστο ενδιαφέρον για τα πολιτικά, αρθρογραφεί στην κατηγορία των Οικονομικών του OffLine Post.