Του Γιώργου Κίτη,

Πέρασαν παραπάνω από 3 χρόνια από τις 23 Ιουνίου του μακρινού πλέον 2016, όταν το 51.89% του Βρετανικού λαού τάχθηκε υπέρ της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Παρά τις αλλαγές που θα επέφεραν μερική χαλάρωση των δεσμών Μεγάλης Βρετανίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης σε περίπτωση παραμονής της, οι 17.410.742 ψήφοι έδωσαν εντολή στον τότε πρωθυπουργό Ντέιβιντ Κάμερον για αποχώρηση. Το ίδιο το κυβερνών κόμμα, οι Συντηρητικοί, κράτησαν επισήμως ουδέτερη στάση, στην πραγματικότητα, όμως, διχάστηκαν, με τον σημερινό πρωθυπουργό Μπόρις Τζόνσον να πρωτοστατεί τότε των υπέρμαχων της αποχώρησης και με τον Κάμερον και την μέχρι πρότινος πρωθυπουργό Τερέζα Μέι, να κάνουν καμπάνια για την παραμονή. Η αντιπολίτευση, σχεδόν σύσσωμη, τάχθηκε υπέρ της παραμονής.

Μια προσεκτικότερη ματιά…

Μόνο οι Σκωτσέζοι και οι Βορειοιρλανδοί ψήφισαν υπέρ της Ε.Ε., γεγονός που ανέδειξε για άλλη μια φορά τις διασπαστικές τάσεις των δύο εθνοτικών ομάδων. Μάλιστα, οι συζητήσεις περί αποσχίσεων και συνοχής της Μεγάλης Βρετανίας πυροδοτήθηκαν ιδιαιτέρως, θέτοντας υπαρξιακά ζητήματα στο νησί. Ακόμη πιο αμφιλεγόμενα ήταν τα πράγματα σχετικά με το νομικό καθεστώς του δημοψηφίσματος, αν ήταν συμβουλευτικό ή δεσμευτικό, αλλά και την –ξεκάθαρα υπέρ της παραμονής- ψήφου του Λονδίνου. Οι νέοι με τη σειρά τους υποστήριξαν το «Bremain», προβληματίζοντας σχετικά με τη μακροχρόνια αποδοχή της εξόδου.

Σήμερα τα πράγματα μοιάζουν πιο μπερδεμένα από ποτέ με μια πανίσχυρη Βουλή, όπως προβλέπεται στην αγγλική Βασιλευόμενη Κοινοβουλευτική Δημοκρατία, να μάχεται με τον  κατ’ επιλογή εκκεντρικό πρώην δήμαρχο του Λονδίνου και νυν πρωθυπουργό, Μπόρις Τζόνσον.

Το τελευταίο πλήγμα στην κυβέρνηση ήρθε από το κορυφαίο εφετείο της Σκωτίας που αποφάσισε προσφάτως πως η αναστολή της λειτουργίας του κοινοβουλίου ήταν παράνομη, κάτι που βαθαίνει την αβεβαιότητα σχετικά με την αποχώρηση της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Μια πολύ σημαντική νίκη για όσους καταγγέλλουν πως ο Τζόνσον καταλύει τη δημοκρατία, βυθίζοντας ακόμα πιο πολύ τη χώρα στην κρίση.

Η Βασίλισσα Ελισάβετ εξέδωσε την πρώτη έγκριση, την Βασιλική Επικύρωση, στο νομοσχέδιο που αποτρέπει την αποχώρηση, στις 31 Οκτωβρίου, του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση χωρίς συμφωνία.

Το νομοσχέδιο που κατέστη πλέον νόμος, καθιστά τον Μπόρις Τζόνσον υποχρεωμένο να ζητήσει παράταση των διαπραγματεύσεων για το Brexit με την Ευρωπαϊκή Ένωση, εάν δεν υπάρξει συμφωνία έως τις 19 Οκτωβρίου. Ο ίδιος ο Τζόνσον, ωστόσο, έχει πει ότι «προτιμά να βρεθεί νεκρός στο χαντάκι» παρά να αναβάλει την ημερομηνία του Brexit, το οποίο έχει δεσμευθεί να ολοκληρώσει ως τις 31 Οκτωβρίου. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης δε στηρίζουν τη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών πριν η κυβέρνηση συμμορφωθεί με το νόμο που αποκλείει την έξοδο της χώρας χωρίς συμφωνία, στις 31 Οκτωβρίου.

Ταυτόχρονα, υπό τοξικές συνθήκες, με εκατέρωθεν διαπληκτισμούς και αντεγκλήσεις και εν μέσω έντονων αντιδράσεων από όλες τις πλευρές, διεξήχθη η συζήτηση στη Βουλή των Κοινοτήτων επί της πρότασης του Τζόνσον για τη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών, πριν ισχύσει η αναστολή των εργασιών της Βουλής ως τη 14η Οκτωβρίου, με απόφαση της κυβέρνησης.

Η διαδικασία κατέληξε με την ψηφοφορία επί της πρότασης, η οποία οδήγησε σε μια ακόμα οδυνηρή ήττα της κυβέρνησης. Το αποτέλεσμα καθορίστηκε από τη μαζική αποχή των βουλευτών στη διαδικασία. Εξάλλου, έντονες ήταν και οι αποχωρήσεις από το κόμμα της κυβέρνησης, τους «Τόρις». Η απαιτούμενη ενισχυμένη πλειοψηφία (τα δύο τρίτα των μελών της Βουλής των Κοινοτήτων) για την αποδοχή της πρότασης δε σχηματίστηκε, με τον πρωθυπουργό να τονίζει αλαζονικά πως «για άλλη μια φορά, η αντιπολίτευση πιστεύει ότι γνωρίζει καλύτερα».

Διαμορφώνονται λοιπόν τα εξής σενάρια μετά την απόρριψη:

ΕΚΛΟΓΕΣ

Η διεξαγωγή εκλογών μοιάζει μάλλον αναπόφευκτη. Για τους Εργατικούς του Τζέρεμι Κόρμπιν, οι εκλογές μετά τη λήξη της παρούσας προθεσμίας (31/10) θα αποδυναμώσουν τη θέση του Τζόνσον, ο οποίος έχει δεσμευθεί πως η χώρα του θα αποχωρήσει από την Ε.Ε, όποιο κι αν είναι το κόστος, εντός προθεσμίας.

ΝΕΑ ΑΝΑΒΟΛΗ

Ο νόμος που ψηφίστηκε από το κοινοβούλιο και τέθηκε σε ισχύ, υποχρεώνει τον Τζόνσον να ζητήσει από την Ε.Ε. νέα αναβολή τριών μηνών, ως τα τέλη του Ιανουαρίου του 2020. Ο ίδιος διαμηνύει βέβαια ότι θα πάει στις Βρυξέλλες τη 17η Οκτωβρίου για να διαπραγματευθεί συμφωνία, ενώ η κυβέρνησή του θα ετοιμάζεται για αποχώρηση χωρίς συμφωνία. Παράνοια! Για την αναβολή χρειάζεται ομόφωνη έγκριση των 27 χωρών μελών της Ε.Ε. Πρέπει να σημειωθεί ότι το Brexit, που αρχικά προβλεπόταν για την 29η Μαρτίου 2019, έχει ήδη αναβληθεί δύο φορές, λόγω των συνεχών αρνήσεων της Βουλής.

BREXIT ΜΕ ΣΥΜΦΩΝΙΑ

Θα επιτευχθεί αν Ηνωμένο Βασίλειο και Ε.Ε. φτάσουν σε συμφωνία, εν τέλει, σενάριο που δε μοιάζει ρεαλιστικό, αφού πολλές διαφορές συνθέτουν ένα παζλ αντιξοοτήτων και διαφωνιών. Για παράδειγμα, το θέμα των συνόρων μεταξύ Ιρλανδίας και Βόρειας Ιρλανδίας παραμένει άλυτο και φλέγον.

ΑΤΑΚΤΟ BREXIT

Η κυβέρνηση φαίνεται να προετοιμάζεται για αυτό. Άτακτη αποχώρηση θα συμβεί αν οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στο Λονδίνο και τις Βρυξέλλες δεν τελεσφορήσουν, αν τα κράτη-μέλη δεν παραχωρήσουν νέα αναβολή της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου την 31η Οκτωβρίου ή τέλος, αν ο Μπόρις Τζόνσον νικήσει σε πρόωρες εκλογές και οδηγήσει σε έξοδο χωρίς συμφωνία.

BREMAIN

Κάτι τέτοιο μπορεί να συμβεί σε περίπτωση δεύτερου δημοψηφίσματος, το οποίο συγκεντρώνει πιθανότητες αν επικρατήσουν σε πρόωρες εκλογές οι Εργατικοί.


Γιώργος Κίτης

Γεννήθηκε το 1999 στην Αθήνα. Από το 2017 σπουδάζει στη Νομική Σχολή Αθηνών, παρακολουθώντας ταυτόχρονα εκδηλώσεις και συνέδρια του πολιτικού και νομικού χώρου. Συμμετέχει σε εκπαιδευτικές προσομοιώσεις ευρωπαϊκών και παγκόσμιων θεσμών και είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης Νέων Νομικών (ELSA). Από τον Απρίλιο του 2019 αποτελεί μέλος του τμήματος επικοινωνίας στο OffLine Post.