Του Κωνσταντίνου-Ειρηναίου Σταμούλη,

Ο Ζακ Ιβ Κουστό ήταν Γάλλος ωκεανογράφος και κινηματογραφιστής, ενώ υπήρξε και αξιωματικός του γαλλικού πολεμικού ναυτικού. Έγινε γνωστός μέσα από τα πολλά ντοκιμαντέρ του στις θάλασσες του κόσμου με το σκάφος του, την «Καλυψώ».

Ο γνωστός ωκεανογράφος γεννήθηκε στις 11 Ιουνίου 1910 στο Σαν Αντρέ ντε Κιμπζάκ, μια μικρή πόλη κοντά στο Μπορντό. Ο πατέρας του, Ντανιέλ Κουστό, ήταν δικηγόρος και εργαζόταν ως νομικός σύμβουλος για έναν Αμερικανό επιχειρηματία. Εκείνος έκανε πολλά ταξίδια και συνεπώς ο πατέρας του Ζακ τον συνόδευε. Αρκετές φορές ταξίδευε μαζί και ο μικρός Ζακ, κάτι που τον οδήγησε στο να αγαπήσει τη θάλασσα.

Το 1930 ο Ζακ Ιβ Κουστό εισάγεται στη Ναυτική Ακαδημία της Βρέστης και στο πρώτο του εκπαιδευτικό ταξίδι καταγράφει εικόνες από τις εξωτικές τοποθεσίες στις οποίες βρέθηκε. Το 1933 αποφοιτά, έχοντας τον βαθμό του σημαιοφόρου. Δεν καταφέρνει ωστόσο να ενταχθεί στη ναυτική αεροπορία ως πιλότος, καθώς τραυματίστηκε σοβαρά σε αυτοκινητιστικό ατύχημα. Το 1936 κατασκευάζει τη πρώτη του μάσκα καταδύσεων και ένα χρόνο αργότερα, γνωρίζει τη γυναίκα του, τη Σιμόν Μελχιόρ. Μαζί της έκανε δύο παιδιά.

Οι πρώτες εντυπώσεις του με τη μάσκα έκαναν τον Κουστό να θέλει να βελτιώσει την καταδυτική του εμπειρία. Έτσι, επεδίωξε να φτιάξει μια ολοκληρωμένη στολή δύτη μαζί με συσκευή παροχής οξυγόνου. Στο τελικά επιτυχημένο εγχείρημά του αυτό βοήθησε σημαντικά ο μηχανικός Εμίλ Γκανιάν.

Λίγα χρόνια αργότερα, ο Κουστό αγόρασε ένα παλιό σκάφος, το μετέτρεψε σε σκάφος εξερεύνησης και του έδωσε το όνομα «Καλυψώ». Έπειτα, έγραψε το βιβλίο «Σιωπηλός Κόσμος», εννοώντας φυσικά τη θάλασσα. Ένα βιβλίο το οποίο πουλήθηκε σε περίπου 5 εκατομμύρια αντίτυπα παγκοσμίως και μεταφράστηκε σε πάνω από 20 γλώσσες. Έτσι, το 1955 ξεκίνησε ένα ταξίδι 13.000 μιλίων, προκειμένου ο Κουστό να καταγράψει όλα όσα αναφέρει στο βιβλίο. Το αποτέλεσμα ήταν η δημιουργία του ντοκιμαντέρ «Σιωπηλός Κόσμος» ή “Le Monde du Silence” το οποίο βραβεύτηκε με Χρυσό Φοίνικα το 1956 στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών. Τότε, έγινε η αρχή για μια σειρά ταξιδιών, που οδήγησε τον Κουστό στην εξερεύνηση θαλασσών και ωκεανών σε όλα τα μήκη και πλάτη της γης. Αυτά τα ταξίδια ζωής έγιναν λεπτομερώς γνωστά μέσα από πλήθος ταινιών και ντοκιμαντέρ. Έτσι, μέσα στα χρόνια ο Κουστό βραβεύτηκε για τις ταινίες και τα ντοκιμαντέρ του με 10 τηλεοπτικά βραβεία Έμμυ και 3 Όσκαρ.

Ο Ζακ Ιβ Κουστό έγραψε ανεξίτηλα το όνομά του στην ιστορία. Ήταν ο πρώτος άνθρωπος που ήρθε πρώτη φορά πρόσωπο με πρόσωπο με καρχαρία, εξερεύνησε ναυάγια και προσπάθησε να δώσει απαντήσεις σε μύθους και θρύλους, όπως εκείνος της Ατλαντίδας. Τα τελευταία χρόνια εξερευνήσεων συνοδεύτηκαν από πολλά προβλήματα. Πρώτα ήρθε ο θάνατος του γιου του Φιλίπ σε αεροπορικό δυστύχημα. Έτσι, ο Ζακ αναγκάστηκε να συνεργαστεί με τον Ζαν Μισέλ, τον μεγαλύτερό του γιο, με τον οποίο όμως δεν είχαν καλές σχέσεις και έτσι ήρθαν σύντομα σε ρήξη. Το 1990 πέθανε η γυναίκα του, η Σιμόν Μελχιόρ, ενώ το 1996 το αγαπημένο του πλοίο, η «Καλυψώ» βυθίστηκε στη Σιγκαπούρη.

Ο θάνατος για τον ίδιο ήρθε ένα χρόνο αργότερα. Ο μεγάλος ωκεανογράφος άφησε τη τελευταία του πνοή στις 25 Ιουνίου 1997 στο σπίτι του στο Παρίσι.


Κωνσταντίνος – Ειρηναίος Σταμούλης, Υπεύθυνος Περιεχομένου

Γεννήθηκε στην Αθήνα το 2000. Σπουδάζει Πολιτική Επιστήμη και Διεθνείς Σχέσεις στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου. Ασχολείται ενεργά με το αντικείμενο των σπουδών του, αρθρογραφώντας και συμμετέχοντας σε συνέδρια και εκδηλώσεις σχετικά με την Πολιτική, τη Διεθνή διπλωματία και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης.