Της Μαρίας Κρουσταλλίδη,

Πλέον είναι γεγονός ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτελούν την πιο έντονα πληγείσα χώρα του πλανήτη από την πανδημία του κορωνοϊού, με τα θύματα να έχουν ξεπεράσει τις 100.000 ψυχές και την κρατική υποδομή να βρίσκεται σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης, τόσο λόγω της υπερφόρτωσης του συστήματος υγείας, όσο και λόγω του επιεικώς ανεπαρκούς χειρισμού –από άποψη εσωτερικής, αλλά και εξωτερικής πολιτικής- της πρωτόγνωρης αυτής κατάστασης από τον Λευκό Οίκο. Και, ενόσω ο αμερικανικός λαός εμφανίζεται βαθιά διχασμένος, ήδη ενόψει των επικείμενων Προεδρικών εκλογών του Νοεμβρίου, κατά τις τελευταίες ημέρες απέκτησε εισιτήριο πρώτης θέσης σε ένα ακόμα πολιτικό θρίλερ που εκτυλίσσεται στο Κογκρέσο, με πρωταγωνιστή -ποιον άλλον;- τον Πρόεδρο Donald Trump.

Τι περιλαμβάνει η νομοθεσία;

Στις 15 Μαΐου το νομοσχέδιο HEROES (Health and Economic Recovery Omnibus Emergency Solutions Act) εγκρίθηκε από τη Βουλή των Αντιπροσώπων, με την -αρκετά οριακή- διαφορά των 208 ψήφων υπέρ και 199 κατά. Η έκτακτη αυτή οικονομική ενίσχυση, διαδεχόμενη το αντίστοιχο “CARES Act” του Μαρτίου, προορίζεται για όλους τους τομείς της Αμερικανικής οικονομίας, αγγίζοντας το αστρονομικό ποσό των τριών τρισεκατομμυρίων δολαρίων.

Συγκεκριμένα, το νομοθετικό κείμενο, το περιεχόμενο του οποίου εκτείνεται σε 1800 περίπου σελίδες, διαχωρίζει το σύνολο των χρημάτων, το 1/3 των οποίων θα διατεθεί στην Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση και τις Πολιτείες, ενώ, παράλληλα, προβλέπονται και άμεσες πληρωμές σε ιδιώτες, ύψους 6000 δολαρίων ανά οικογένεια, συμπεριλαμβανόμενης και της κατηγορίας των μη εγκεκριμένων μεταναστών που βρίσκονται αυτήν τη στιγμή στη χώρα, με πληρωμή 1200 δολαρίων κατ’ άτομο. Ακόμη, 75 δισεκατομμύρια δολάρια θα διατεθούν σε εργαστηριακούς ελέγχους για τον ιό, ενώ 175 δισεκατομμύρια προορίζονται για στεγαστική υποστήριξη, παραγραφή φοιτητικών δανείων, στήριξη επιχειρήσεων για τη διατήρηση του εργατικού τους δυναμικού και επέκταση των κρατικών παροχών για τους ανέργους. Παράλληλα, το νομοσχέδιο περιλαμβάνει πρόνοια για τις προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου, με κονδύλι 25 δισεκατομμυρίων δολαρίων να διατίθεται για τη θεμελίωση της δυνατότητας ταχυδρομικής ψηφοφορίας σε όλες τις Πολιτείες, μέτρο που ο ίδιος ο Πρόεδρος Trump κατέκρινε σφοδρά.

Πολιτική αντιπαράθεση αντί εθνικής ενότητας

Ομολογουμένως, το νομοσχέδιο δεν αποτέλεσε προϊόν δικομματικής διαπραγμάτευσης, όπως συνέβη με τα έκτακτα μέτρα του Μαρτίου. Αποτελώντας μια πρωτοβουλία του Δημοκρατικού κόμματος, βρήκε αντίθεση, πέρα από την αντιπολίτευση, και στους κόλπους των πιο συντηρητικών από τους Δημοκρατικούς. Ωστόσο, είναι γεγονός πως αποτέλεσε το μήλο της έριδος για τα δύο κόμματα, αφήνοντας μηδενικό περιθώριο για μια συλλογική προσέγγιση προς όφελος του αμερικανικού λαού, αλλά αρκετό περιθώριο για κομματικά παιχνίδια. Ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής της Oklahoma, Tom Cole, χαρακτήρισε το νομοσχέδιο ως Δημοκρατική ατζέντα, «καμουφλαρισμένη» ως μέτρα για την πανδημία, ενώ ο ίδιος ο Πρόεδρος Trump, εκφράζοντας τη συλλογική θέση του κόμματός του, δήλωσε πεπεισμένος ότι οι εν λόγω διατάξεις ποτέ δε θα περνούσαν στη διαδικασία της ψηφοφορίας.

Βέβαια, το αποκορύφωμα της διαμάχης έφθασε όταν ο Λευκός Οίκος εξέδωσε επίσημα απειλή αρνησικυρίας. Ο Donald Trump και οι εκπρόσωποι της κυβέρνησής του επέμεναν, καθ’ όλη τη διάρκεια των διαβουλεύσεων, πως η ρεπουμπλικανική-κυβερνητική οπτική συνίσταται στο ότι παραμένουν ανοιχτοί για νέα μέτρα, αλλά όχι τόσο άμεσα, χωρίς οι επιπτώσεις της κατάστασης να έχουν αποκαλυφθεί πλήρως. Άλλωστε, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ έχει δηλώσει ανοικτά πως αδιαφιλονίκητη προτεραιότητά του συνιστά η επανεκκίνηση της οικονομίας, με κάθε κόστος. Απαντώντας στην απροθυμία του να «απομυζήσει» τα κρατικά ταμεία, όπως ο ίδιος ισχυρίζεται, η Πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων, Nancy Pelosi, τόνισε σε ομιλία της ενώπιον του Σώματος πως ο Αμερικανικός λαός έχει ήδη υποφέρει αρκετά, ενώ οι οικονομικές υποχρεώσεις που πνίγουν τα νοικοκυριά δε θα περιμένουν, προτρέποντας έντονα για την ψήφιση του νομοσχεδίου.

Τι μέλλει γενέσθαι;

Με εκάστη πλευρά να δηλώνει εξοργισμένη με τις δηλώσεις του αντίπαλου δέοντος, τα συναισθήματα από την εξέλιξη της έγκρισης του Heroes Act είναι μεικτά. Ρεπουμπλικανοί καταγγέλλουν το Δημοκρατικό κόμμα για μια μεροληπτική υπέρ του διαδικασία, με ένα τεράστιο πολυνομοσχέδιο που προήλθε από τη μία μόνο πλευρά, σε συνδυασμό με ελάχιστο διαθέσιμο χρόνο μελέτης για τα μέλη του Κογκρέσου. Επιπροσθέτως, ο Trump έχει ήδη πραγματοποιήσει νύξη για μείωση των φόρων στο ήμισυ για τις επιχειρήσεις που επαναπατρίζονται στις ΗΠΑ, κάτι στο οποίο έχουν αντιταχθεί οι Δημοκρατικοί, στο σύνολό τους. Από την άλλη πλευρά, η προοδευτική ομάδα των Δημοκρατικών, οι οποίοι εμφανίζονται ανακουφισμένοι από την έκβαση, έχουν ήδη αρχίσει να εκφράζουν προτάσεις για περισσότερο μακροπρόθεσμα μέτρα, ίσως με επαναλαμβανόμενες και όχι εφάπαξ πληρωμές των ιδιωτών.

Βέβαια, ας μην ξεχνάμε ότι, παρά τον άθλο της έγκρισης στη Βουλή των Αντιπροσώπων, το Κογκρέσο αποτελείται και από τη Γερουσία, η οποία ελέγχεται από το Ρεπουμπλικανικό κόμμα. Λαμβάνοντας υπ’ όψιν το πράσινο φως, το οποίο εντέλει δόθηκε από το Λευκό Οίκο, εντούτοις κανείς δεν εγγυάται ότι το κόμμα θα αποφασίσει να πραγματοποιήσει, στο σύνολό του, έναν παρόμοιο συμβιβασμό. Πολλοί Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές έχουν ήδη δηλώσει πως το νομοσχέδιο «έχει εκπνεύσει» ήδη πριν εισαχθεί στη Γερουσία. Η εν λόγω συνεδρίαση έχει προγραμματιστεί για την πρώτη Ιουνίου.

Πάντως, οι ολοένα και οξυνόμενες αυτές αντιθέσεις καθιστούν ακόμα πιο απίθανο το σενάριο να υπάρξει λειτουργική πολιτική συναίνεση για τον επόμενο κύκλο μέτρων, τα οποία αναπόφευκτα θα χρειαστούν, καθώς η Αμερικανική οικονομία αιμορραγεί. Φαίνεται ότι ενδεχομένως η χώρα να έχει ανοίξει περισσότερα μέτωπα από όσα θα μπορούσε να διαχειριστεί· εκρηκτική πόλωση στο εσωτερικό και σοβαρή επιδείνωση των διπλωματικών σχέσεων, ιδίως με την Κίνα, στο εξωτερικό. Και όλα αυτά, με επικεφαλής έναν Πρόεδρο, ο οποίος, κατά τους τελευταίους μήνες, έχει επιδείξει παντελή αδιαφορία για το αγαθό της ανθρώπινης ζωής, την έννοια της κοινωνικής πρόνοιας ή οποιασδήποτε άλλης μορφής σύνεση και μετριοπάθεια.


ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ


Μαρία Κρουσταλλίδη, Αρχισυντάκτρια Διεθνών Θεμάτων

Είναι τεταρτοετής φοιτήτρια του τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς. Αρθρογραφεί για τρία χρόνια σχετικά με θέματα διεθνούς πολιτικής και διπλωματίας. Έχει συμμετάσχει σε συνέδρια προσομοίωσης πολιτικών θεσμών και στην οργάνωσή τους. Τα ακαδημαϊκά της ενδιαφέροντα άπτονται θεμάτων ασφάλειας, άμυνας, διεθνών σχέσεων και διαπραγματεύσεων.